Nowości
Krok do miłości T.1
Alfabet wśród zwierząt
Chrupek i śnieg
Tajemnice niemieckich obozów koncentracyjnych
Dobre bajki o tym jak radzić sobie z tęsknotą
 
DZIEDZICTWO MAŁYCH OJCZYZN. PANORAMA REGIONALIZMU POLSKIEGO
„DZIEDZICTWO MAŁYCH OJCZYZN. PANORAMA REGIONALIZMU POLSKIEGO”

Wstęp: Monumentalny obraz polskiej lokalności

Prezentowana kolekcja, nosząca dumny tytuł „Dziedzictwo Małych Ojczyzn. Panorama Regionalizmu Polskiego”, to jedno z najpełniejszych zestawień bibliograficznych poświęconych idei regionalizmu w Polsce. Zbiór ten stanowi fascynującą, interdyscyplinarną opowieść o tym, jak definiujemy naszą tożsamość poprzez język, pamięć historyczną oraz nowoczesną komunikację.
1. Filar Językowy i Archiwalny: Źródła Mowy i Pamięci

Fundamentem kolekcji jest powrót do źródeł. Monumentalny „Słownik gwar polskich” Jana Karłowicza stanowi tu kamień węgielny, pozwalający prześledzić bogactwo polskiej mowy. W zestawieniu z nowszymi pracami (m.in. Jana Kutyły czy Karola Dejny), kolekcja oferuje unikatową możliwość analizy dialektów Polski południowo-wschodniej oraz kresowej. Publikacje dokumentujące działalność Towarzystw Przyjaciół (Dębica, Kolbuszowa, Czarna) są żywym dowodem na to, jak oddolne inicjatywy ocalają lokalną historię.
2. Filar Teoretyczny i Medialny: Ryszard Kowalczyk i Nowoczesny Regionalizm

Unikalnym elementem zbioru jest dorobek medioznawczy prof. Ryszarda Kowalczyka. Jego obecność spaja tradycyjne podejście do regionalizmu z wyzwaniami współczesności. Prace Kowalczyka dotyczące prasy lokalnej udowadniają, że dzisiejszy regionalizm żyje przede wszystkim w obiegu informacji. To media lokalne są kluczowym narzędziem integracji społeczności i budowania nowoczesnego poczucia przynależności.
3. Znaczenie kolekcji w perspektywie Kongresu Regionalizmu Polskiego (Poznań 2026)

W obliczu nadchodzącego Kongresu Regionalizmu Polskiego w Poznaniu w 2026 roku, niniejsza kolekcja nabiera szczególnego, strategicznego znaczenia. Nie jest ona jedynie zapisem przeszłości, ale staje się niezbędnym punktem odniesienia dla nowej strategii regionalnej:

Merytoryczna podbudowa Kongresu: Zbiór ten stanowi gotowe zaplecze badawcze dla delegatów. Pokazuje drogę, jaką przeszedł ruch regionalny – od słowników Karłowicza, przez Sejmiki z 1997 roku, aż po współczesną myśl prof. Kowalczyka.

Definiowanie nowej tożsamości: W Poznaniu regionaliści będą dyskutować o miejscu regionów w dobie globalizacji i cyfryzacji. Ta kolekcja dostarcza argumentów za tym, że nowoczesny regionalista musi być jednocześnie strażnikiem tradycji (gwary) i ekspertem od mediów społecznościowych i lokalnych.

Rola prof. Kowalczyka jako Sekretarza: Obecność w kolekcji prac głównego koordynatora Kongresu pozwala zrozumieć ideową linię, która prawdopodobnie zdominuje poznańskie obrady: regionalizm oparty na etyce, profesjonalnej komunikacji i podmiotowości obywatelskiej.

Werdykt: Kompendium wiedzy i inspiracji

„Dziedzictwo Małych Ojczyzn” to kolekcja o ogromnej wartości badawczej. Jej największą siłą jest balans między historią a współczesną myślą teoretyczną.
Dla kogo jest ta kolekcja?

Zbiór ten jest nieodzownym źródłem dla historyków, studentów dziennikarstwa oraz uczestników Kongresu Poznańskiego 2026, dla których będzie ona stanowiła swoisty „podręcznik ideowy” przygotowujący do debaty o kształcie polskich regionów w nadchodzących dekadach.
Podsumowanie

Kolekcja „Dziedzictwo Małych Ojczyzn. Panorama Regionalizmu Polskiego” to lektura obowiązkowa. Udowadnia, że regionalizm to nowoczesna filozofia życia społecznego, która w 2026 roku w Poznaniu otrzyma swój nowy impuls, a ta kolekcja jest dla tego impulsu najlepszym fundamentem. Opracowała Grażyna Woźny
Język polski Wileńszczyzny i kresów północno-wschodnich : XVI-XX w
Brak okładki
Małopolska : regiony, regionalizmy, małe ojczyzny. [T.] 14
Brak okładki
Regionalizm, kultura, media : studia i szkice
O kulturze na wsi : materiały z sejmików regionalnych przed Krajowym Kongresem Kultury Wsi
Media lokalne w Polsce. T. 2
 
Od teorii mediów do praktyki regionalizmu.
Kolekcja książek autorstwa i pod redakcją Ryszarda Kowalczyka jako fundament debaty przed Kongresem Poznań 2026.


W dobie globalizacji i cyfrowego szumu, pytanie o tożsamość lokalną nabiera nowego, strategicznego znaczenia. Zanim delegaci z całego kraju spotkają się w Poznaniu w 2026 roku na Kongresie Regionalizmu Polskiego, ruch regionalny wchodzi w kluczową fazę działań przedsejmikowych. Inicjatywom tym patronuje unikatowa kolekcja dzieł prof. Ryszarda Kowalczyka – badacza, który udowadnia, że serce „małej ojczyzny” bije dziś w mediach lokalnych.
Regionalizm to nie tylko historia – to komunikacja
Tradycyjnie regionalizm kojarzył się z archiwistyką, gwarą i pielęgnowaniem obyczajów. Choć te elementy są bezcenne, współczesność stawia przed nami nowe wyzwania. Kolekcja książek regionalnych i prasoznawczych prof. Ryszarda Kowalczyka stanowi pomost między tradycją a nowoczesnością.
Autor, pełniący funkcję Sekretarza i Koordynatora nadchodzącego Kongresu, w swoich pracach takich jak „Idee regionu i regionalizmu polskiego” czy wielotomowe opracowania o mediach lokalnych, stawia odważną tezę: region istnieje tak długo, jak długo istnieje sprawna komunikacja między jego mieszkańcami.

Fundament działań przedsejmikowych
Działania przedsejmikowe to czas mobilizacji lokalnych stowarzyszeń, towarzystw przyjaciół miast i wsi oraz animatorów kultury. To właśnie teraz zapadają decyzje, z jakimi postulatami regiony pojadą do Poznania.
Kolekcja publikacji prof. Kowalczyka staje się w tym procesie niezbędnym narzędziem.
Dlaczego?
1. Dostarcza argumentów naukowych: Pomaga lokalnym liderom zrozumieć rolę prasy i portali lokalnych w budowaniu społeczeństwa obywatelskiego.
2. Wyznacza standardy etyczne: W dobie fake newsów, prace profesora o etyce w mediach są kompasem dla lokalnych dziennikarzy i wydawców.
3. Integruje środowiska: Publikacje te dokumentują dorobek wielu towarzystw regionalnych, pokazując, że wspólne działanie ma sens i wymierną wartość historyczną.
Poznań 2026: Nowa wizja regionów
Kongres Regionalizmu Polskiego Poznań 2026 nie będzie jedynie uroczystym spotkaniem. Ma stać się kuźnią nowych idei dla Polski samorządnej. Promowana kolekcja książek to „obowiązkowa lektura” dla każdego, kto chce brać czynny udział w tym wydarzeniu.
Eksponowane w bibliotekach i ośrodkach kultury tomy – od monumentalnych badań nad prasą sublokalną po refleksje nad ideą regionu – tworzą panoramę współczesnego regionalizmu. Pokazują, że „mała ojczyzna” to nie skansen, ale dynamiczna wspólnota, która potrafi mówić własnym głosem i dbać o swój wizerunek w szerokim świecie.
Zaproszenie do lektury i dyskusji
Zachęcamy wszystkie biblioteki, ośrodki kultury oraz członków stowarzyszeń regionalnych do zapoznania się z dorobkiem prof. Ryszarda Kowalczyka. Niech ta lektura będzie inspiracją do dyskusji podczas lokalnych sejmików i spotkań przedkongresowych.
Budujmy „Panoramę Regionalizmu Polskiego” w oparciu o rzetelną wiedzę, etyczną komunikację i głębokie przywiązanie do korzeni. Do zobaczenia w Poznaniu w 2026 roku!
Media - czwarta władza ?
Etyka w mediach. Vol. 1,
Media lokalne w Polsce. T. 2
Prasa Ziemi Ropczyckiej 1989-1999 : próba monografii mikroregionu wydawniczego
Media lokalne w Polsce. T. 3
 
„Bezdroża i Zabobony. Podkarpackie Archiwum Osobliwości”
Myślisz, że znasz swoją okolicę? Poznaj legendy, które mrożą krew, historie lokalnych ekscentryków i wydarzenia, których nauka do dziś nie potrafi wyjaśnić. Odkryj regionalną stronę "Strefy X".

Kolekcja „Bezdroża i Zabobony: Podkarpackie Archiwum Osobliwości” to unikalne zestawienie literatury z pogranicza etnografii, historii ludowej i mistycyzmu, które zamiast suchych faktów odkrywa „pamięć podskórną” regionu oraz mapę dawnych lęków i fascynacji mieszkańców Podkarpacia, Małopolski i Sandomierszczyzny. Sercem zbioru są reportaże Franciszka Kotuli, które wraz z dziełami o demonologii, chasydzkich opowieściach i krwawych kartach ludowej historii, tworzą fascynującą opowieść o tym, co mroczne, nadprzyrodzone i ukryte tuż za progiem domu. To propozycja dla intelektualnych wagabundów i fanów „weird regionalism”, którzy w literaturze szukają dreszczyku emocji oraz płynnej granicy między faktem a legendą, nadająca lokalnym zbiorom nowoczesny, kuratorski charakter, który prowokuje do patrzenia na Ropczyce i okolice przez pryzmat tajemnicy.
Legendy łemkowskiego Beskidu
Od Pogórza po Bieszczady : Legendy i opowieści ziemi podkarpackiej
Księga legend i opowieści bieszczadzkich
Z księgi legend karpackich : 12 opowieści
Baśnie i legendy Bieszczadów : wybór
 
Wielki dialog literatury z kinem
Wielki Dialog Literatury z Kinem

Analizując tę kolekcję, uderza przede wszystkim jej analityczna głębia. To nie jest zwykły zbiór powieści, które stały się filmami, ale kompletny przewodnik po procesie twórczym, który pozwala czytelnikowi zajrzeć za kulisy kinematografii, nie tracąc z oczu szacunku do słowa pisanego.
Analityczny fundament: Literatura pod lupą kina

Największą wartością kolekcji są pozycje z serii „Biblioteka Analiz Literackich”. Prace dotyczące Potopu, Pana Wołodyjowskiego czy Krzyżaków (pozycje 2, 6, 13-15) to intelektualna uczta. Autorzy tacy jak Tadeusz Bujnicki czy Alicja Helman nie tylko porównują fabułę, ale analizują, jak język Sienkiewicza – pełen archaizmów i dynamiki – został przetłumaczony na język obrazu.

Walor książki: Publikacje te udowadniają wyższość literatury w sferze introspekcji – pokazują, co film musiał uprościć, a co książka zdołała ocalić w sferze psychologii bohatera.

Reportaż „od kuchni” i nostalgia

Unikalnym elementem zbioru są książki typu making-of, jak „535 dni Potopu” czy „Stara baśń od kuchni” (poz. 1, 18). To one podkreślają fizyczność literatury – pokazują, jak słowa pisane przez Kraszewskiego czy Sienkiewicza zamieniają się w realną scenografię, błoto na planie i trud aktorów. Z kolei „Przewodnik po serialu Czterej pancerni i pies” (poz. 3) to sentymentalna podróż, która pozwala zrozumieć fenomen popkulturowy, jaki może wywołać dobra lektura.
Współczesna adaptacja i literatura dziecięca

Kolekcja zachowuje niezwykłą spójność czasową, łącząc klasykę z nowościami z lat 2014–2024. Obecność takich tytułów jak „Paddington w Peru” czy „Gru, Dru i Minionki” (poz. 5, 12) pokazuje ewolucję tzw. novelization – książek pisanych na podstawie scenariuszy.

Walor książki: W przypadku literatury dla dzieci, książka pełni rolę „utrwalacza” emocji. Film mknie szybko, a książka pozwala dziecku zatrzymać się przy ulubionej scenie, budować słownictwo i wracać do świata bohaterów w dowolnym tempie.

Kompendia wiedzy: Od lektury do Masłowskiej

Prace zbiorowe, jak te pod redakcją Tadeusza Lubelskiego (poz. 11) czy słowniki adaptacji (poz. 17), to filary tej kolekcji. Pozwalają one spojrzeć na polską literaturę – od Adama Mickiewicza po Dorotę Masłowską – jako na niewyczerpane źródło inspiracji. Podkreślają one, że książka jest fundamentem, bez którego nowoczesne kino nie miałoby punktu oparcia.
Podsumowanie: Dlaczego warto sięgnąć po tę kolekcję?

Kolekcja dostępna w ropczyckiej bibliotece to dowód na to, że książka zawsze wygrywa w pojedynku na detale. Choć film daje nam gotowe obrazy, to te publikacje – szczególnie te analityczne – uczą nas, jak czytać „pomiędzy klatkami”.

Największe walory kolekcji:

Edukacyjność: Idealna dla uczniów i studentów analizujących proces adaptacji (poz. 8, 20).

Różnorodność: Od poważnych studiów filmoznawczych po lekkie „opowieści filmowe” dla najmłodszych.

Aktualność: Włączenie hitów z 2024 roku (np. Miłość bez scenariusza) pokazuje, że biblioteka żyje pulsem współczesnego kina.

To kolekcja dla tych, którzy chcą wiedzieć więcej, widzieć głębiej i przede wszystkim – dla tych, którzy wierzą, że najlepsze efekty specjalne i tak powstają w głowie czytelnika.
Stara baśń od kuchni : kiedy słońce było Bogiem
Stara baśń od kuchni : kiedy słońce było Bogiem
Paddington w Peru : opowieść filmowa
Brak okładki
Krzyżacy Henryka Sienkiewicza : adaptacja filmowa w zestawieniu z powieścią
otop" Henryka Sienkiewicza : powieść i film
 
Testament, który nie zna milczenia. WIESŁAW MYŚLIWSKI (1932-2026)
Testament, który nie zna milczenia

Śmierć Wiesława Myśliwskiego to nie tylko data w kalendarzu literackim. To moment, w którym polszczyzna straciła swój najczulszy słuch. Kolekcja „Ostatnie słowo” to coś więcej niż elegancko wydane twarde oprawy. To próba zamknięcia w jednym miejscu rzeki, której nie da się zatrzymać – rzeki ludzkiej pamięci.
Dlaczego ta kolekcja jest przełomowa?

Większość antologii wielkich pisarzy to pomniki stawiane z marmuru: zimne, ciężkie i odległe. Ta kolekcja jest inna. Redaktorzy zrozumieli, że Myśliwski nie pisał „o wsi” czy „o historii”. On pisał o mechanizmie istnienia.

Odarcie z mitu „literatury wiejskiej”: Kolekcja wreszcie wyrywa Myśliwskiego z szuflady z napisem „nurt chłopski”. Czytając Widnokrąg czy Traktat o łuskaniu fasoli obok siebie, widzimy jasno: to literatura egzystencjalna na miarę Becketta czy Camusa, tyle że osadzona w zapachu ziemi i dźwięku sypanej fasoli.

Architektura losu: Układ dzieł w tej kolekcji pozwala dostrzec fascynującą ewolucję. Od gęstej, niemal epickiej narracji, po późne, ascetyczne formy, gdzie każde zdanie waży tyle, co całe życie.

Głos, który zostaje

Najmocniejszym punktem zestawu jest uświadomienie czytelnikowi, że u Myśliwskiego los to nie to, co nam się przydarza, ale to, co potrafimy o sobie opowiedzieć. W dobie kultury instant, skrótów i powierzchowności, ta kolekcja działa jak kotwica. Zmusza do zatrzymania się.

„Człowiek jest tyle wart, ile jego opowieść” – zdaje się mówić każde z tych wydań.

Werdykt

To nie jest zakup dla kolekcjonerów ładnych grzbietów na półce. To zestaw ratunkowy dla każdego, kto czuje, że współczesny świat traci sens. Myśliwski w swoim „Ostatnim słowie” nie daje gotowych odpowiedzi, ale uczy nas, jak zadawać pytania, by nie bać się echa.

To literatura totalna. Bezprecedensowa. Ostateczna.
Orły nad Europą : losy polskich lotników w czasie drugiej wojny światowej
Wiejskie pejzaże : reportaże i opowiadania
W środku jesteśmy baśnią : mowy i rozmowy
Nagi sad
Pałac
 
ROPCZYCKI KALEJDOSKOP - 27 marca
Postać Naczelnika i Tradycje Lokalne

Zestawienie siedemnastu pozycji bibliograficznych tworzy spójną, merytoryczną całość, którą można podzielić na trzy główne filary tematyczne: postać Tadeusza Kościuszki jako bohatera narodowego, historię myśli politycznej oraz lokalne dziedzictwo edukacyjne Ropczyc.
1. Kościuszko: Między Historią a Legendą

Przeważająca część kolekcji koncentruje się na osobie Tadeusza Kościuszki. Znajdziemy tu zarówno:

Prace biograficzne i naukowe: Klasyczne ujęcia Andrzeja Zahorskiego (Naczelnik w sukmanie) czy Jana St. Kopczewskiego, które rzetelnie kreślą militarny i polityczny życiorys dyktatora powstania.

Ujęcie literackie i popularyzatorskie: Książki takie jak Skazany na wielkość Marceliny Grabowskiej czy Kościuszko: opowieść Karola Koźmińskiego, które przybliżają postać bohatera w sposób zbeletryzowany, idealny dla młodszego czytelnika.

Perspektywę kulturową: Fascynująca pozycja Jerzego Ślizińskiego o obecności Kościuszki w literaturze światowej oraz opracowanie Stefana Bratkowskiego Z czym do nieśmiertelności, analizujące fenomen legendy Naczelnika.

2. Dziedzictwo Regionalne: Liceum im. Tadeusza Kościuszki w Ropczycach

Kolekcja ma silny akcent lokalny, dokumentujący historię Liceum Ogólnokształcącego w Ropczycach. Publikacje jubileuszowe (na 90-lecie i 100-lecie szkoły) oraz monografia Na szlaku wspomnień stanowią bezcenne źródło wiedzy o tożsamości miasta. Wybór ten podkreśla, jak postać patrona – Tadeusza Kościuszki – przenika codzienność i historię lokalnej społeczności, tworząc pomost między wielką historią narodu a historią „małej ojczyzny”.
3. Unikaty i Myśl Historyczna

W zbiorze wyróżniają się pozycje o szczególnej wartości dokumentalnej i historiograficznej:

Cymelia i dokumenty: Przedruk (lub opracowanie) odezwy Kościuszki z obozu pod Starym Brzeskiem z 1794 roku pozwala na bezpośredni kontakt z językiem i realiami epoki insurekcji.

Myśl Feliksa Konecznego: Obecność dzieł zebranych tego historyka (wydanych współcześnie w 2022 r.) oraz jego starszych prac o Kościuszce dodaje kolekcji głębi filozoficznej i historiozoficznej.

Nowoczesne spojrzenie: Książka Wojciecha Drewniaka Historia bez cenzury 2. Polskie koksy wprowadza element współczesnej popularyzacji historii, pokazując, że postacie historyczne mogą być atrakcyjne dla dzisiejszego odbiorcy.

Podsumowanie

Kolekcja „Ropczycki Kalejdoskop” to zestawienie wielowymiarowe. Łączy w sobie szacunek do tradycji (stare wydania z lat 60. i 70. XX wieku) z dbałością o pamięć lokalną oraz nowoczesną edukacją historyczną. Jest to doskonały materiał do studiowania nie tylko losów samego Kościuszki, ale także tego, jak jego postać kształtowała postawy patriotyczne mieszkańców Ropczyc na przestrzeni ostatniego stulecia. Oprac. GW
Brak okładki
Tadeusz Kosciuszko Naywyższy Naczelnik Siły Zbroyney Narodowey :ieszcze Rada Naywyższa Narodowa w tym czasie złożoną bydź nie może, a ustanowienie Sądu Kryminalnego w woiewodztwie krakowskim usilnie iest żądane [...] : [Dat.:] Działo się w obozie pod Starym Brzeskiem dnia 28 [...] kwie. 1794 roku
Księga Pamiątkowa na Jubileusz 90 lat Liceum Ogólnokształcącego im. Tadeusz Kościuszki w Ropczycach 1923-2013
Tadeusz Kościuszko w literaturze narodów Europy i Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej
Jubileusz 100-lecia Liceum Ogólnokształcącego im. Tadeusza Kościuszki w Ropczycach 1923-2023
Wódz kosynierów Tadeusz Kościuszko
 
OPANUJ NAPIĘCIE> PRZEWODNIK PO DOBROSTANIE
Wybrańcy
Spokój
Zimowanie : moc odpoczynku i wyciszenia, kiedy wszystko idzie nie tak
Jak pokonać stres
Śmierć na bogato
 
„Ropczycki kalejdoskop - Józef Mehoffer"
FILARY KOLEKCJI: OD BIOGRAFII PO ALBUMY
Wśród zgromadzonych dzieł na szczególną uwagę zasługują pozycje ukazujące wszechstronność artysty. Publikacje takie jak „Józef Mehoffer: artysta wszechstronny” (tekst Waldemar Bałda) oraz „Józef Mehoffer: geniusz polskiej secesji” Luby Ristujcziny, stanowią doskonały wstęp dla czytelnika chcącego zrozumieć estetykę Młodej Polski. Z kolei „Dziennik” samego Mehoffera pozwala nam zajrzeć za kulisy jego procesu twórczego i poznać intymne przemyślenia twórcy.
Dla osób pragnących zgłębić krakowski okres życia artysty, nieocenione będą przewodniki po Domu Józefa Mehoffera (oprac. E. Waligóra i A. Zeńczak) oraz monografia Tadeusza Z. Bednarskiego „Krakowskim szlakiem Józefa Mehoffera”.

NAJWAŻNIEJSZE DZIEŁA W ZBIORACH – CO WARTO PRZECZYTAĆ?
Kolekcja oferuje unikalne spojrzenie na różne etapy i aspekty twórczości:
1. „Młody Mehoffer” (Marta Smolińska-Byczuk): Pozwala zrozumieć formowanie się talentu artysty w okresie krakowsko-paryskim.
2. „Misterium Józefa Mehoffera w Kościele... w Turku”: Bogato ilustrowane studium jednego z najważniejszych cykli sakralnych artysty, pokazujące potęgę jego polichromii i witraży.
3. „Niemiecko-austriackie rodziny urzędnicze w Galicji” (Isabel Roskau-Rydel): To pozycja obowiązkowa dla badaczy tła historycznego. Wyjaśnia ona genealogiczne i społeczne uwarunkowania rodziny Mehofferów, rzucając nowe światło na procesy akulturacji i asymilacji elit urzędniczych w dawnym zaborze austriackim.
4. Publikacje dla najmłodszych: Cieszy obecność „Przewodnika dla dzieci” autorstwa Agnieszki Gacek, który w przystępny sposób wprowadza nowe pokolenia ropczyczan w świat sztuki wysokiej.
Podsumowanie
Zbiór publikacji zgromadzony pod szyldem „Ropczyckiego Kalejdoskopu” to propozycja kompletna. Od naukowych analiz (seria Ars Vetus et Nova), przez popularyzatorskie wydania Edipresse, aż po lokalne opracowania bibliograficzne. To lektura, która uczy nas patrzeć na Ropczyce nie tylko jako na kropkę na mapie, ale jako na kolebkę geniuszu, który zmienił oblicze polskiej sztuki.
LOKALNY KONTEKST
Kluczowym elementem kolekcji, spinającym światową sławę artysty z jego rodzinną ziemią, jest praca Grażyny Woźny pt. „Profesorowie i uczeni Ziemi Ropczyckiej” (wydana z okazji 660-lecia miasta).
Autorka wykonuje tytaniczną pracę badawczą, osadzając postać Mehoffera w panteonie wybitnych umysłów wywodzących się z naszego regionu. To właśnie w tej publikacji odnajdujemy lokalną dumę i dowód na to, że ropczyckie korzenie były dla Profesora fundamentem, na którym wyrósł jego europejski sukces.
Dopełnieniem tego wątku jest publikacja zbiorowa „Ropczyce w hołdzie Józefowi Mehofferowi”, która dokumentuje współczesne relacje miasta z jego najsłynniejszym obywatelem.

TOP 5 - POZNAJ JÓZEFA MEHOFFERA - POLECA BIBLIOTEKA
W ROPCZYCACH
1. Dla szukających lokalnych korzeni:
o Grażyna Woźny, „Profesorowie i uczeni Ziemi Ropczyckiej”
o Dlaczego warto: To najważniejsza pozycja dla ropczyczan. Autorka z ogromną rzetelnością osadza Mehoffera w kontekście naszego miasta, przypominając, że światowa kariera mistrza secesji zaczęła się właśnie tutaj.
2. Dla miłośników pięknych wydań (Album):
o Luba Ristujczina, „Józef Mehoffer: geniusz polskiej secesji”
o Dlaczego warto: Wielkoformatowe zdjęcia i przystępny opis. Książka pozwala zachwycić się detalami witraży i obrazów, które uczyniły Mehoffera sławnym w całej Europie.
3. Dla chcących poznać człowieka, nie tylko artystę:
o Józef Mehoffer, „Dziennik” (oprac. J. Puciata-Pawłowska)
o Dlaczego warto: Nic nie zbliża do twórcy bardziej niż jego własne słowa. To intymny zapis myśli, zmagań z formą i codziennego życia artysty.
4. Dla ciekawych historii rodzinnej:
o Isabel Roskau-Rydel, „Niemiecko-austriackie rodziny urzędnicze w Galicji 1772-1918”
o Dlaczego warto: Fascynujące tło historyczne. Książka wyjaśnia, kim byli przodkowie Mehoffera i jak środowisko galicyjskich urzędników wpłynęło na jego wychowanie i patriotyzm.
5. Dla najmłodszych odkrywców sztuki:
o Agnieszka Gacek, „Józef Mehoffer 1869-1946: przewodnik dla dzieci”
Dlaczego warto: Lekka forma, która uczy wrażliwości na kolor i symbolikę. Idealna propozycja na wspólne, rodzinne odkrywanie historii wielkiego Ropczyczanina.
Dziennik
Brak okładki
Sztuka sakralna Krakowa w wieku XIX. Cz. 4,
Józef Mehoffer
Brak okładki
Wspominając Akademię : napisane, wybrane, okazane : 1818-1920
Brak okładki
Józef Mehoffer
 
Czytelnicza kraina dla Dzieci
Encyklopedia niesamowitych faktów
Dobre bajki o tym, że warto wierzyć w siebie
Jadzia Pętelka idzie na piknik
Skąd przyszedł kot? : mruczące początki znajomości kota z człowiekiem
Jadzia Pętelka bierze kąpiel
 
ROPCZYCKI KALEJDOSKOP. Ks.profesor Michał HELLER- Honorowy Obywatel Miasta Ropczyce
Ks. prof. Michał Heller to postać, w której biografii harmonijnie spotykają się dwa światy często uznawane za sprzeczne: precyzyjna nauka i głęboka wiara. Jako wybitny kosmolog, filozof i teolog, jest jedynym Polakiem uhonorowanym Nagrodą Templetona (nazywaną „teologicznym Noblem”), przyznawaną za pokonywanie barier między nauką a religią.

Dla mieszkańców Ropczyc postać ta ma znaczenie szczególne – to Honorowy Obywatel Miasta, który swoją globalną karierę naukową zawsze łączył z pokorą i przywiązaniem do korzeni.
Intelektualny Krajobraz Twórczości

Twórczość ks. Hellera to nie tylko zbiór teorii fizycznych, ale przede wszystkim fascynująca opowieść o „matematyczności świata”. Profesor wychodzi z założenia, że skoro wszechświat jest zrozumiały dla ludzkiego umysłu, to musi kryć w sobie głębszy Sens.

W jego książkach znajdziemy trzy główne nurty:

Kosmologia Relatywistyczna: Próba zrozumienia początków czasu i przestrzeni przy użyciu najbardziej zaawansowanych narzędzi matematycznych.

Filozofia Nauki: Rozważania nad tym, jak to możliwe, że abstrakcyjne równania tak idealnie opisują rzeczywistość, w której żyjemy.

Teologia Nauki: Nowatorskie podejście, w którym badania naukowe są traktowane jako forma oddawania czci Stwórcy poprzez poznawanie Jego dzieła.

Styl i Przekaz

To, co wyróżnia książki ks. Hellera, to ich niezwykła klarowność. Nawet gdy pisze o skomplikowanych zagadnieniach fizyki kwantowej czy ogólnej teorii względności, robi to z literackim zacięciem. Potrafi on:

Prowadzić czytelnika przez zawiłości czarnych dziur, by po chwili przejść do egzystencjalnej refleksji nad przemijaniem.

Łączyć cytaty z wielkich fizyków, takich jak Einstein, z myślą św. Augustyna czy filozofią Pascala.

Zwracać się zarówno do profesorów, jak i do laików, czego dowodem są jego liczne felietony i zbiory krótkich kazań.

Dlaczego warto sięgnąć po te książki?

Lektura dzieł ks. Hellera to „trening dla umysłu”. Uczy ona, że nauka nie musi zabijać zachwytu nad światem, a wiara nie musi uciekać od racjonalnych argumentów. Kolekcja zgromadzona w ropczyckiej bibliotece to zaproszenie do wielkiej przygody intelektualnej, w której stawką jest zrozumienie naszego miejsca w kosmosie. Oprac. GW
Ostateczne wyjaśnienia wszechświata
Podglądanie wszechświata
Rekolekcje
Nieuniknione pytania
Filozofia i wszechświat : wybór pism
 
BOHATEROWIE I OPRAWCY. ZBIÓR STUDIÓW O POLSCE LUDOWEJ
Prezentowana kolekcja 105 pozycji wydawniczych stanowi imponujący, wielowymiarowy zbiór, który dokumentuje najtrudniejsze i najważniejsze momenty w najnowszej historii Polski. To nie tylko suchy zapis faktów, ale żywa kronika zmagań o niepodległość, opis mechanizmów zniewolenia oraz hołd oddany bohaterom narodowym.
Krajobraz historyczny: Kluczowe obszary tematyczne

Kolekcja została starannie sprofilowana, koncentrując się na pięciu filarach naszej tożsamości i pamięci:

Aparat Represji i Bezpieczeństwa PRL: To merytoryczny trzon zbioru. Dzięki takim publikacjom jak „Leksykon bezpieki” czy „Podręcznik bezpieki”, czytelnik otrzymuje unikalny wgląd w struktury UB i SB, poznając nie tylko metody inwigilacji elit intelektualnych, ale i konkretne biografie funkcjonariuszy.

Kościół Katolicki w obliczu dyktatury: Niezwykle cenne są edycje źródłowe, takie jak seria „Pro memoria” kardynała Stefana Wyszyńskiego. Dokumentują one niezłomną postawę hierarchów i represje, jakie dotknęły duchowieństwo w okresie stalinizmu i później.

II Wojna Światowa i Podziemie Niepodległościowe: Fundamentalne wydawnictwo „Armia Krajowa w dokumentach” oraz „Atlas polskiego podziemia niepodległościowego” to pozycje obowiązkowe dla każdego, kto chce zrozumieć fenomen Polskiego Państwa Podziemnego.

Edukacja i Popularyzacja: Zbiór przełamuje schemat nudnej historii. Dzięki serii komiksowej „Wojenna odyseja Antka Srebrnego” oraz czasopismom takim jak „Biuletyn IPN”, wiedza o Monte Cassino czy operacji Market Garden staje się przystępna dla najmłodszych.

Kresy i Relacje Polsko-Żydowskie: Publikacje takie jak „Kresowa księga sprawiedliwych” dotykają bolesnych kart historii, analizując martyrologię na Wschodzie oraz skomplikowane stosunki narodowościowe pod okupacją.

Forma i Styl: Od dokumentu do beletrystyki

Siłą kolekcji jest jej różnorodność wydawnicza. Obok surowych dokumentów operacyjnych i monografii naukowych, odnajdziemy tu biografie z serii „Bohaterowie Niepodległej”. Co ciekawe, zbiór uzupełniają inkluzje literackie – powieści Macieja Siembiedy, Sylwii Chutnik czy Magdaleny Kordel. Pozwalają one na emocjonalne i fabularne przetworzenie trudnej materii historycznej, stanowiąc doskonały pomost między nauką a prozą życia.
Dla kogo jest ta kolekcja?

Zestawienie to tworzy unikalną mozaikę adresowaną do szerokiego spektrum odbiorców:

Badacze i Genealodzy: Znajdą tu precyzyjne narzędzia do weryfikacji faktów i odnajdywania nazwisk w archiwach.

Pasjonaci i Edukatorzy: Otrzymują gotowe narracje o postawach moralnych i mechanizmach władzy, idealne do wykorzystania w procesie dydaktycznym.

Młodzież i Czytelnicy Literatury Popularnej: Dzięki atrakcyjnej formie graficznej komiksów i dynamice powieści sensacyjnych, mogą wejść w świat historii bez poczucia przytłoczenia akademickim językiem.

Podsumowanie: Kluczowe wartości

Recenzowana kolekcja wyróżnia się trzema głównymi atutami:

Wiarygodnością – opartą na odtajnionych archiwach służb specjalnych.

Przekrojowością – obejmującą okres od 1920 roku aż po transformację 1989 roku.

Lokalnością – ze szczególnym uwzględnieniem cennych materiałów dotyczących Podkarpacia i Rzeszowszczyzny.

To zbiór niezbędny dla każdego, kto chce zrozumieć, jak cienie przeszłości kształtowały dzisiejszą wolność.
oprac. GW, styczeń 2026 r.
A ja na ciebie zaczekam
Archiwa, historia, pamięć : bilans 15 lat działalności archiwalnej Instytutu Pamięci Narodowej
W ogrodzie pamięci
Koniec imperium MSW : transformacja organów bezpieczeństwa państwa 1989-1990
Aparat Represji w Polsce Ludowej 1944-1989 : rocznik IPN
 
GUZIK Z OFICERSKIEGO PŁASZCZA. Collectio Katynia (1940)
Świadectwo Prawdy

Niniejszy zbiór woluminów stanowi kamień węgielny pamięci o największej tragedii oręża polskiego na Wschodzie. Jest to systematyczne zestawienie ksiąg, które dokumentują nie tylko sam akt bestialskiej zbrodni dokonanej wiosną roku Pańskiego 1940, ale i wieloletnią batalię o przywrócenie czci ofiarom oraz zdarcie zasłony kłamstwa, która przez dekady spowijała lasy katyńskie.

W skład tej czcigodnej kolekcji wchodzą:

Relacje Świadków i Ocalałych: Od fundamentalnych dzieł Józefa Czapskiego („Na nieludzkiej ziemi”) i Stanisława Swianiewicza, po „Pamiętniki znalezione w Katyniu”, które są krzykiem wydobytym wprost z dołów śmierci.

Martyrologium Duchowieństwa: Szczególne miejsce zajmują tu biografie kapelanów wojskowych różnych wyznań oraz brata Dominika Drabczyńskiego, którzy do końca nieśli posługę Bogu i Ojczyźnie, dzieląc los swych żołnierzy w Kozielsku i Starobielsku.

Archiwa i Dokumentacja Dowodowa: Nieocenione wydania „Zbrodni katyńskiej w świetle dokumentów” z przedmową gen. Władysława Andersa, publikowane ongiś na obczyźnie jako jedyne źródło prawdy, gdy w Kraju panowało przymusowe milczenie.

Imiona Pamięci: Spisy i listy katyńskie (m.in. opracowania Adama Moszyńskiego), będące swoistym apelem poległych, przywracającym imiona tysiącom oficerów, prokuratorów i elit II Rzeczypospolitej.

Studia Historyczne i Edukacyjne: Opracowania współczesne, w tym publikacje Instytutu Pamięci Narodowej oraz Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, które z naukową rzetelnością analizują mechanizmy stalinowskiej masakry.

Zbiór ten nie jest jedynie archiwum papieru, lecz żywym pomnikiem wystawionym polskiej inteligencji i żołnierzowi, przeznaczonym dla przyszłych pokoleń ku przestrodze i pamięci. Niechaj ta lektura będzie dla czytelnika jak „ostatni apel” tych, którzy spoczęli w cieniu katyńskich sosen, a dziś powracają jako „rozstrzelana armia” w blasku niezbywalnej prawdy.
Starobielsk w oczach ocalałych jeńców
Kapelani wojska polskiego pomordowani na wschodzie 1940-1941 : materiały i źródła do biografii duszpasterzy Wojska Polskiego z lat 1919-1939 wzystkich wyznań religijnych - ofiar zbrodni katyńskiej
Powrót do Katynia
Na nieludzkiej ziemi
Pamiętniki znalezione w Katyniu
 
Młodzieżowy zakątek
Mali złodzieje
Drzewo : mity słowiańskie i inne opowieści
Okrutny książę
Miejscy szpiedzy. T.1,
Kosmos : to, o czym dorośli ci nie mówią, (bo często sami nie wiedzą)
 
Światło z projektora. Między historią a wyobraźnią
Światło z projektora. Między historią a wyobraźnią

Prezentowana kolekcja to imponujący zbiór, który wykracza poza ramy zwykłej bibliografii filmowej. To wielogłosowa opowieść o kinie jako zjawisku społecznym, historycznym i emocjonalnym, gdzie monumentalne encyklopedie sąsiadują z literaturą popularną i lokalną pamięcią.
Filary merytoryczne: Od Encyklopedii po Kronikę

Fundamentem zbioru są publikacje o charakterze kompendialnym. „Encyklopedia kina” pod redakcją Tadeusza Lubelskiego (poz. 3) oraz „Kronika kinematografii polskiej” Małgorzaty Hendrykowskiej (poz. 17) to pozycje, które nadają kolekcji prestiżu. Szczególnie cenny jest tom pierwszy „Historii kina” poświęcony kinu niememu (poz. 13) – to rzetelna naukowa baza dla każdego, kto chce zrozumieć korzenie dzisiejszych blockbusterów.

Walor: Kolekcja pozwala prześledzić rozwój filmu od jarmarcznej ciekawostki do potężnego „wehikułu magicznego” (poz. 15).

Kino w cieniu historii i skandalu

Zbiór oferuje fascynujący wgląd w kulisy branży. „Historia niebyła kina PRL” Tadeusza Lubelskiego (poz. 5) to unikalne spojrzenie na filmy, które nigdy nie powstały przez cenzurę lub polityczne zawirowania. Kontrapunktem dla polskiej martyrologii filmowej są „Skandale złotej ery Hollywood” (poz. 20) oraz „Kino, teatr, kabaret w przedwojennej Polsce” (poz. 14) – książki te odzierają gwiazdy z blichtru, pokazując ludzką, czasem mroczną twarz branży.
Lokalny tragizm i współczesna proza

Najbardziej poruszającym elementem kolekcji jest „Pożar kina w Wielopolu Skrzyńskim” (poz. 19). To wstrząsający dokument lokalnej historii, który przypomina, że kino to nie tylko rozrywka, ale czasem miejsce zbiorowej traumy.
Z drugiej strony, obecność nowości wydawniczych z lat 2025 i 2026 (poz. 9, 12) – takich jak „Kino miłość” czy „Kino drugich szans” – świadczy o tym, że kolekcja jest żywym organizmem, reagującym na najświeższe trendy w literaturze pięknej inspirowanej kinem.
Dla najmłodszych kinomanów

Biblioteka nie zapomina o edukacji przyszłych pokoleń. Pozycje takie jak „Tajemnica kina” z serii o Lassem i Mai (poz. 22) czy „Koszmarny Karolek i kino grozy” (poz. 16) to doskonałe „wytrychy”, które wprowadzają dzieci w świat terminologii filmowej poprzez zabawę i zagadkę detektywistyczną.
Perspektywa instytucjonalna

Ciekawym i nieco przekornym uzupełnieniem jest pozycja nr 1: „Biblioteki publiczne w kryzysie”. Choć tematycznie odbiega od blasku fleszy, przypomina o trudnej rzeczywistości instytucji, które te filmowe marzenia przechowują i udostępniają – szczególnie w dobie pandemii.
Podsumowanie: Dlaczego warto sięgnąć po tę kolekcję?

Kolekcja „Światło z projektora” to rzadki przykład zbioru, który zadowoli zarówno studenta filmoznawstwa, poszukującego precyzyjnych danych w „Encyklopedii katolickiej” (poz. 2), jak i czytelnika szukającego relaksu przy literaturze młodzieżowej.

Najważniejszy atut: Zbiór ten udowadnia, że kino to „wehikuł magiczny” (poz. 15), który potrafi przenieść nas zarówno do przedwojennej Warszawy, jak i do mrocznych zakątków współczesnego Hollywood, nie wychodząc z zacisza biblioteki. To kolekcja kompletna, odważna i niezwykle aktualna.
Encyklopedia katolicka. T. 8,
Tajemnica kina
To zdarza się tylko w filmach
Koszmarny Karolek i kino grozy
Kino, wehikuł magiczny : przewodnik osiągnięć filmu fabularnego. [Cz. 1],
 
Mroczne intrygi i spiski dworskie.
Archiwa masonerii francuskiej
Oczy smoka
Spisek serc
Miłość aż po grób
Zamach : Jan Paweł II - 13 maja 1981 : spisek, śledztwo, spowiedź
 
PRASA w Czytelni
Kolekcja "Prasa w Czytelni" jest zróżnicowana tematycznie i typologicznie, łącząc prasę codzienną, tygodniki, miesięczniki branżowe/specjalistyczne oraz czasopisma regionalne i naukowe.

Poniżej przedstawiam główne kategorie i cechy charakterystyczne tego zbioru:

1. Prasa codzienna i ogólnopolska

Zbiór zawiera kluczowe polskie tytuły opiniotwórcze oraz dzienniki o zasięgu ogólnokrajowym, reprezentujące różne spektrum polityczne.

"Rzeczpospolita": (1982-) – Poważny, opiniotwórczy dziennik, skupiający się na polityce, gospodarce i prawie.

"Nasz Dziennik": (1998-) – Dziennik o profilu konserwatywno-katolickim, wyraźnie prawicowy.

"Nowiny" (Wyd. A): (1975-) – Dziennik regionalny, skupiający się na informacjach z Podkarpacia (Rzeszów i okolice).

2. 🌍 Tygodniki i magazyny opiniotwórcze

Obecne są popularne tygodniki, w tym jeden z ważniejszych magazynów informacyjnych.

"Newsweek Polska": (2001-) – Tygodnik społeczno-polityczny i informacyjny (w kolekcji: Archiwum Ewy Sułkowskiej-Bierezin).

3. 🧠 Czasopisma specjalistyczne i naukowe

Kolekcja zawiera periodyki skierowane do konkretnych grup zawodowych, naukowców lub osób o określonych zainteresowaniach.

Charaktery: (1997-) – Magazyn popularnonaukowy poświęcony psychologii i relacjom międzyludzkim.

Wychowawca: (1993-) – Miesięcznik dla nauczycieli i wychowawców, o profilu katolickim i pedagogicznym.

Pamięć i Sprawiedliwość: (1995-) – Pismo naukowe Instytutu Pamięci Narodowej, poświęcone historii najnowszej Polski.

Zeszyty Literackie (ZL): (1990-2018) – Wysokiej jakości czasopismo poświęcone literaturze, kulturze i eseistyce (już nie wydawane, ale cenne archiwalnie).

4. 🙏 Czasopisma Religijne

Kolekcja obejmuje tytuły związane z wiarą i światopoglądem katolickim.

"Zawsze Wierni": (1994-) – Czasopismo o tematyce katolickiej, promujące tradycyjną naukę Kościoła, niezmienną od 2000 lat. Nie skażoną zmianami które wsprowadził Sobór Watykański II.

5. Prasa Rozrywkowa/Kobieca (Tabloidy)

Reprezentowany jest również segment prasy masowej i rozrywkowej.

"Rewia": (2004-) – Tygodnik typu "people", skupiający się na życiu gwiazd, plotkach i poradnictwie.

6. 🌾 Czasopisma Związane z Regionem i Historią Lokalną

Ta sekcja jest kluczowa dla czytelni regionalnej, gromadząc materiały historyczne i bieżące wiadomości lokalne.

"Ziemia Ropczycka: ([1991-2020]) – Czasopismo regionalne, bezpośrednio związane z Ropczycami i okolicznymi gminami (Ostrów, Sędziszów Młp., Iwierzyce, Wielopole). Jest to ważny historyczny dokument lokalny. Obecnie nie ukazuje się.

Zapaśnicze ślady na obrazie Dębicy: (2025) – Jednorazowa pozycja (zeszyt historyczny) o tematyce ściśle lokalnej (Dębica, nie Ropczyce) i sportowej (zapasy).

🔑 Podsumowanie

Kolekcja "Prasa w Czytelni" w Ropczycach ma charakter uniwersalny, starając się zaspokoić szerokie potrzeby informacyjne i kulturalne czytelników:

Informacja i Opinia: Zapewnia dostęp do bieżących wiadomości z kraju i regionu (Rzeczpospolita, Nasz Dziennik, Nowiny, Newsweek).

Rozwój Osobisty i Edukacja: Oferuje materiały specjalistyczne z zakresu psychologii i pedagogiki (Charaktery, Wychowawca).

Historia i Kultura: Zawiera poważne periodyki naukowe (Pamięć i Sprawiedliwość, Zeszyty Literackie).

Regionalizm: Spełnia funkcję archiwizowania i udostępniania wiedzy o najbliższych okolicach (Ziemia Ropczycka, Dębickie Zeszyty Historyczne, Nowiny).

W swojej całości, zbiór ten daje przekrój przez polską prasę od poważnej publicystyki i nauki, przez media masowe, aż po unikatowe pozycje lokalne.
Newsweek Polska
Ziemia Ropczycka : Ropczyce, Ostrów, Sędziszów Młp., Iwierzyce, Wielopole
Brak okładki
 
Ropczyce. Społeczne Archiwum Regionalne
Kolekcja stanowi zbiór książek z działu "Ropczycana". Są to dokumenty pamięci, kultury i duchowości Ziemi Ropczyckiej i regionu

Dział "Ropczycana" w Miejskiej i Powiatowej Bibliotece Publicznej w Ropczycach stanowi najcenniejszą część zbiorów biblioteki, obejmującą ponad 1220 książek i dokumentów związanych z życiem społecznym, kulturą i duchowością regionu. Kolekcja dokumentuje historię Ziemi Ropczyckiej, edukację, genealogię, literaturę piękną oraz działalność lokalnych twórców, naukowców, bibliotekarzy i artystów.

W zbiorze znajdują się m.in.:

Publikacje naukowe i historyczne – badania archeologiczne, np. „Kopiec Tatarski w Ropczycach-Witkowicach” Jacka Magdonia, oraz kroniki edukacyjne, np. „Księga Pamiątkowa LO w Sędziszowie Małopolskim”.

Literatura piękna i duchowość – tomiki poetyckie, refleksje religijne i wspomnienia parafialne dokumentujące życie codzienne, duchowe i kulturalne mieszkańców.

Biogramy i materiały ikonograficzne – postacie lokalne, np. snycerz Stefan Maciołek z Gnojnicy i ziemianin Władysław Roman Józef Michałowski z Witkowic, dokumentujące historię, sztukę sakralną i genealogię regionu.

Dział pełni funkcję „archiwum pamięci Ziemi Ropczyckiej”, integrując źródła naukowe, dokumenty osobiste i materiały artystyczne. Jest cennym narzędziem badań nad mikrohistorią, duchowością, kulturą i edukacją regionalną. Kolekcja wspiera warsztaty, wystawy i projekty regionalne, zachowując pamięć lokalnej społeczności oraz tożsamość kulturową regionu.

Charakterystyka kolekcji „Ropczycana”

Kolekcja „Ropczycana” to wielowątkowy zbiór publikacji dokumentujących historię, kulturę, życie społeczne, religijne i artystyczne Ropczyc oraz szeroko pojętej Ziemi Ropczyckiej i regionu podkarpackiego. Zgromadzone pozycje tworzą spójną panoramę lokalnej tożsamości – od średniowiecza po czasy współczesne – ukazując zarówno codzienność mieszkańców, jak i wydarzenia o znaczeniu ponadlokalnym.

1. Tematyka regionalna i historyczna

Trzon kolekcji stanowią monografie miast, wsi i instytucji (np. Ropczyce. Zarys dziejów, Leksykon ropczycki, Całkiem zwyczajne miasto…, Czasopismo "Ziemia Ropczycka", "Reporter", "Głos Powiatu", ect.), dokumentujące rozwój osadnictwa, administracji, szkolnictwa i życia społecznego. Ważne miejsce zajmują także opracowania dziejów lokalnych wspólnot, parafii oraz szkół, w tym publikacje jubileuszowe liceów i szkół ogrodniczych.

2. Pamięć zbiorowa i doświadczenie XX wieku

Znaczną część zbioru tworzą książki poświęcone II wojnie światowej, okupacji, podziemiu niepodległościowemu oraz okresowi PRL (m.in. publikacje IPN, wspomnienia i materiały źródłowe). Ukazują one losy mieszkańców regionu na tle wielkiej historii, represje, działalność konspiracyjną, ruch oporu oraz powojenne przemiany społeczno-polityczne.

3. Religia, duchowość i dziedzictwo sakralne

Kolekcja silnie akcentuje rolę Kościoła i religijności ludowej w życiu regionu. Zawiera opracowania dotyczące sanktuariów, parafii, objawień, duchowieństwa (np. abp Ignacy Tokarczuk), a także publikacje z pogranicza teologii, duchowości i kultury religijnej.

4. Kultura, sztuka i literatura

W zbiorze znajdują się prace poświęcone kulturze i twórcom związanym z regionem, w tym szczególnie Józefowi Mehofferowi rodem z Ropczyc, Tadeuszowi Kantorowi z Wielopola oraz środowiskom artystycznym Podkarpacia. Kolekcja obejmuje studia naukowe z zakresu teatru i sztuki, almanachy poezji, tomiki literackie i wspomnienia twórców, dokumentując nie tylko fakty, lecz także wrażliwość artystyczną regionu.

5. Etnografia i tradycja ludowa

Publikacje Franciszka Kotuli i prace etnograficzne poświęcone Lasowiakom, Rzeszowiakom i Podgórzanom ukazują bogactwo kultury ludowej, obrzędowości, wierzeń, muzyki i folkloru. Ten nurt wzmacnia antropologiczny charakter zbioru, pozwalając odczytywać historię regionu z perspektywy jego mieszkańców.

6. Walor dokumentacyjny i naukowy

Kolekcję uzupełniają bibliografie regionalne, słowniki biograficzne, katalogi zabytków i materiały źródłowe, nadając jej wysoki walor naukowy i dokumentacyjny. Dzięki temu zbiór pełni funkcję zaplecza badawczego dla regionalistów, historyków, nauczycieli i studentów.

***
Kolekcja „Ropczycana” łączy historię, kulturę, religię i sztukę w jedną opowieść o regionie i jego mieszkańcach. Jej siłą jest różnorodność perspektyw – naukowa, wspomnieniowa, artystyczna i dokumentacyjna. Zbiór nie tylko utrwala lokalne dziedzictwo, lecz także buduje i wzmacnia świadomość tożsamości regionalnej, czyniąc z Ropczyc i okolic ważny punkt odniesienia w historii i kulturze Podkarpacia i Polski.
Opracowała: G W, grudzień 2025 r.
Bieszczadzkie Lwy 1914/1915 : szkice z działań militarnych w Beskidach w okresie Wielkiej Wojny
W ropczyckiej szkole na "Górce" już 35 lat : praca zbiorowa
Przeciw urokom : wierzenia i obrzędy u Podgórzan, Rzeszowiaków, Laskowiaków
Pilzno : monografia miasta do 1945 roku
Spotkania z Tadeuszem Kantorem
 
Wspólne Dziedzictwo. Kolekcja Ropczycka
Zbliżający się rok 2027 to dla Ropczyc data szczególna – 665. rocznica nadania praw miejskich. Z tej okazji warto już dziś spojrzeć na dorobek piśmienniczy regionu, który niczym bogaty kalejdoskop ukazuje losy miasta i jego mieszkańców. Poniżej przedstawiam recenzję tematyczną zestawienia 134 publikacji, które tworzą literacki portret ziemi ropczyckiej.

"Ropczycki Kalejdoskop. Architektura, ludzie, praca, wydarzenia"

to kolekcja KTÓRA Przedstawiony zbiór 134 pozycji to imponujące kompendium wiedzy, które dokumentuje ewolucję Ropczyc od królewskiego miasta lokowanego przez Kazimierza Wielkiego, po nowoczesny ośrodek powiatowy. Lektura tych dzieł pozwala zrozumieć fenomen „małej ojczyzny”, w której wielka historia przeplata się z codziennym trudem i lokalną dumą.
Podział tematyczny zbioru

Publikacje można podzielić na kilka kluczowych filarów, które wspólnie tworzą tożsamość regionu:

Historia i Monografie Ogólne: Fundamentalne dzieła pod redakcją m.in. Włodzimierza Bonusiaka i Feliksa Kiryka, a także liczne opracowania Władysława Tabasza, dokumentujące dzieje miasta i powiatu.

Architektura i Zabytki: Od profesjonalnych katalogów PAN, przez opisy przydrożnych kapliczek, po historię kościoła św. Barbary i lokalnych cmentarzy.

Ludzie i Biografie: Portrety wybitnych postaci, takich jak ks. dr Jan Zwierz, ród Beksińskich czy lokalni działacze i artyści (np. Albina Kuraś).

Praca i Przemysł: Dokumentacja rozwoju kluczowych zakładów – Cukrowni „Ropczyce” oraz Zakładów Magnezytowych, które ukształtowały nowoczesne oblicze miasta.

Edukacja i Instytucje: Monografie szkół (Liceum im. Kościuszki, Szkoły Rolnicze, „Górka”), biblioteki, straży pożarnej oraz sądownictwa.

Kultura, Sport i Turystyka: Śpiewniki, antologie poezji (Klub „Strumień”), kroniki klubu „Błękitni” oraz liczne przewodniki turystyczne PTTK.

Wojenne i Niepodległościowe: Opracowania dotyczące legionistów, uczestników wojny polsko-bolszewickiej oraz działaczy „Solidarności”.

Perły Kolekcji: Najstarsze i najważniejsze publikacje

Wśród ogromu literatury, szczególną wartość posiadają pozycje najstarsze, które stanowiły fundament dla późniejszych badań regionalnych:

"Przeszłość wsi powiatu ropczyckiego w ustach ich mieszkańców" (1936) oraz "Schematyczne dane o powiecie..." (1936) Jerzego Fiericha:
To absolutne unikaty. Fierich, pisząc w okresie międzywojennym, uchwycił żywą historię mówioną i statystyczną powiatu, zanim został on bezpowrotnie zmieniony przez II wojnę światową. To najważniejsze źródła etnograficzne w zestawieniu.

"Katalog zabytków sztuki w Polsce: Ropczyce, Strzyżów i okolice" (1978):
Opracowanie Polskiej Akademii Nauk, które nadało ropczyckim zabytkom rangę ogólnopolską, profesjonalnie inwentaryzując dziedzictwo materialne regionu.

"Ropczyce : zarys dziejów" (1991):
Praca zbiorowa pod redakcją Bonusiaka i Kiryka to „biblia” każdego miłośnika Ropczyc. Wydana u progu III RP, systematyzuje wiedzę o mieście od średniowiecza po czasy współczesne.

"Rys historyczny Ropczyc" (1978) Józefa Majki:
Jedna z pierwszych powojennych prób syntetycznego ujęcia historii miasta, wydana przez TPZR, która zapoczątkowała modę na popularyzację wiedzy o regionie.

Podsumowanie

Zestawienie „Ropczycki Kalejdoskop” to dowód na niezwykłą aktywność lokalnej inteligencji i pasjonatów. Na szczególną uwagę zasługuje postać Władysława Tabasza, którego nazwisko pojawia się przy kilkudziesięciu pozycjach – jego praca jako dokumentalisty jest nieoceniona dla zachowania pamięci o regionie.

Książki te nie są jedynie suchym zapisem faktów. To emocjonalny zapis drogi, jaką przeszły Ropczyce – od rolniczego miasteczka, przez traumy wojen, po industrializację i rozwój samorządności. Na jubileusz 665-lecia (2027) zbiór ten stanowi najlepszy możliwy fundament do budowania świadomej tożsamości przyszłych pokoleń Ropczycan.
Brak okładki
Ropczyce : Jubileusz 660-lecia
Brak okładki
Szkic historii miasta, fary i kościołów dekanatu Ropczyce
Brak okładki
Ropczyce : miasto i gmina
Brak okładki
Surdut czy rewerenda : opowieść o Edmundzie Bojanowskim
Brak okładki
Zespół Szkół Agro-Technicznych im. W. Witosa w Ropczycach : Technikum Mechanizacji Rolnictwa (1954-2004). Technikum Rachunkowości Rolnej (1957-1969)
 
UKRAINA
Leksykon zabytków architektury Kresów południowo-wschodnich
Zofia, Sabina i Anna Kleczkowskie
Saga Lwowska
Wołyń : bez litości
Wspomnienia wojenne 22 IX 1939-5 IV 1945
 
WIEDZA TO NAJSKUTECZNIEJSZY ANTYWIRUS!
W dniu Bezpiecznego Internetu sprawdzamy nie tylko zasięg, ale i nasze bezpieczeństwo
Media i komunikowanie masowe : teorie i analizy prasy, radia, telewizji i Internetu
Cyfrowi niewolnicy : transhumanizm w praktyce
Brak okładki
Między nami kobietami : [ja i mama]
Młodzi nabywcy na e-zakupach
Społeczeństwo i sieć informacyjna : problemy i technologie : praca zbiorowa
 
Wokół historii Auschwitz – pamięć, która trwa
Ocalony : jak przetrwałem sześć obozów koncentracyjnych i zostałem łowcą nazistów : Auschwitz, Ebensee, Plaszow, Melk, Amstetten
Brak okładki
Wspomnienia Rudolfa Hoessa komendanta obozu oświęcimskiego
Anioł z Auschwitz
Witold Pilecki
Brak okładki
Więźniowie Oświęcimia
 
Literatura obyczajowa
Drugi brzeg
Niebieski ogród
Przez trudy do gwiazd
Niewidzialna dziewczyna
Leśniczówka na Mazurach
 
Nagrody Literackie
Kolekcja zawiera książki nagrodzone: Nagroda Literacka Nike, Nagroda Nobla, Nagroda Pulitzera, Paszporty Polityki
Bieguni
Niepocieszony
Koniec i początek
Księgi Jakubowe albo Wielka podróż przez siedem granic, pięć języków i trzy duże religie, nie licząc tych małych : opowiadana przez zmarłych, a przez autorkę dopełniona metodą koniektury, z wielu rozmaitych ksiąg zaczerpnięta, a także wspomożona imaginacją, która to jest największym naturalnym darem człowieka : mądrym dla memoryału, kompatriotom dla refleksji, laikom dla nauki, melancholikom zaś dla rozrywki
Zabić drozda
 
SOWA Mobi logo
Wybieraj książki prosto ze swojego smartfona
Katalog biblioteki dostępny jest w aplikacji mobilnej "Sowa MOBI".
Pobierz z Google Play Pobierz w App Store
Biblioteka współpracuje z portalem e-usług bibliotecznych »w.bibliotece.pl« - zapraszamy do odwiedzenia profilu biblioteki i skorzystania z dodatkowych możliwości.